## 31. Decembris 2023

## SANCTÆ FAMILIÆ IESU, MARIÆ ET IOSEPH
festum

Officium lectionis

Deus, in adiutórium meum inténde.

Dómine, ad adiuvándum me festína.

Glória Patri. Sicut erat. Allelúia.

Omnia supra dicta omittuntur, quando Invitatorium immediate præcedit.

HYMNUS

Dulce fit nobis memoráre parvum

Názaræ tectum tenuémque cultum;

éxpedit Iesu tácitam reférre

cármine vitam.

Arte qua Ioseph húmili excoléndus,

ábdito Iesus iuvenéscit ævo,

seque fabrílis sócium labóris

ádicit ultro.

Assidet nato pia mater almo,

ássidet sponso bona nupta, felix

si potest curas releváre lassis

múnere amíco.

O neque expértes óperæ et labóris,

nec mali ignári, míseros iuváte;

quotquot implórant cólumen, benígno

cérnite vultu.

Sit tibi, Iesu, decus atque virtus,

sancta qui vitæ documénta præbes,

quique cum summo Genitóre et almo

Flámine regnas. Amen.

PSALMODIA

Ant. 1 Cum indúcerent púerum Iesum paréntes eius, accépit eum Símeon in ulnas suas et benedíxit Deum.

Psalmus 23 (24)
Domini in templum adventus
Christo apertæ sunt portæ cæli propter carnalem eius assumptionem (S. Irenæus).

Dómini est terra et plenitúdo eius, *

orbis terrárum et qui hábitant in eo.

Quia ipse super mária fundávit eum *

et super flúmina firmávit eum.

Quis ascéndet in montem Dómini, *

aut quis stabit in loco sancto eius?

Innocens mánibus et mundo corde, †

qui non levávit ad vana ánimam suam, *

nec iurávit in dolum.

Hic accípiet benedictiónem a Dómino *

et iustificatiónem a Deo salutári suo.

Hæc est generátio quæréntium eum, *

quæréntium fáciem Dei Iacob.

Attóllite, portæ, cápita vestra, †

et elevámini, portæ æternáles, *

et introíbit rex glóriæ.

Quis est iste rex glóriæ? *

Dóminus fortis et potens,
Dóminus potens in prœ́lio.

Attóllite, portæ, cápita vestra, †

et elevámini, portæ æternáles, *

et introíbit rex glóriæ.

Quis est iste rex glóriæ? *

Dominus virtútum ipse est rex glóriæ.

Ant. Cum indúcerent púerum Iesum paréntes eius, accépit eum Símeon in ulnas suas et benedíxit Deum.

Ant. 2 Magi, intrántes domum, invenérunt Púerum cum María matre eius.

Psalmus 45 (46)
Deus refugium et virtus
Vocabunt nomen eius Emmanuel, quod est interpretatum Nobiscum Deus (Mt 1, 23).

Deus est nobis refúgium et virtus, *

adiutórium in tribulatiónibus invéntus est nimis.

Proptérea non timébimus, dum turbábitur terra, *

et transferéntur montes in cor maris.

Fremant et intuméscant aquæ eius, *

conturbéntur montes in elatióne eius.

Flúminis rivi lætíficant civitátem Dei, *

sancta tabernácula Altíssimi.

Deus in médio eius, non commovébitur; *

adiuvábit eam Deus mane dilúculo.

Fremuérunt gentes, commóta sunt regna; *

dedit vocem suam, liquefácta est terra.

Dóminus virtútum nobíscum, *

refúgium nobis Deus Iacob.

Veníte et vidéte ópera Dómini, *

quæ pósuit prodígia super terram.

Auferet bella usque ad finem terræ, †

arcum cónteret et confrínget arma *

et scuta combúret igne.

Vacáte et vidéte quóniam ego sum Deus: *

exaltábor in géntibus et exaltábor in terra.

Dóminus virtútum nobíscum, *

refúgium nobis Deus Iacob.

Ant. Magi, intrántes domum, invenérunt Púerum cum María matre eius.

Ant. 3 Consúrgens Ioseph accépit Púerum et Matrem eius nocte, et secéssit in Ægýptum.

Psalmus 86 (87)
Ierusalem omnium gentium mater
Illa quæ sursum est Ierusalem, libera est, quæ est mater nostra (Gal 4, 26).

Fundaménta eius in móntibus sanctis; †

díligit Dóminus portas Sion *

super ómnia tabernácula Iacob.

Gloriósa dicta sunt de te, *

cívitas Dei!

Memor ero Rahab et Babylónis inter sciéntes me; †

ecce Philistǽa et Tyrus cum Æthiópia: *

hi nati sunt illic.

Et de Sion dicétur: « Hic et ille natus est in ea;

et ipse firmávit eam Altíssimus ».

Dóminus réferet in librum populórum: *

« Hi nati sunt illic ».

Et cantant sicut choros ducéntes: *

« Omnes fontes mei in te ».

Ant. Consúrgens Ioseph accépit Púerum et Matrem eius nocte, et secéssit in Ægýptum.

Ponam univérsos fílios tuos doctos a Dómino.

Et multitúdinem pacis fíliis tuis.

LECTIO PRIOR

De Epístola beáti Pauli apóstoli ad Ephésios

5, 21 – 6, 4

De vita christiana in familia

Fratres: Subiécti ínvicem estóte in timóre Christi. Mulíeres viris suis sicut Dómino, quóniam vir caput est mulíeris, sicut et Christus caput est ecclésiæ, ipse salvátor córporis. Sed ut ecclésia subiécta est Christo, ita et mulíeres viris in ómnibus.

Viri, dilígite uxóres, sicut et Christus diléxit ecclésiam et seípsum trádidit pro ea, ut illam sanctificáret mundans lavácro aquæ in verbo, ut exhibéret ipse sibi gloriósam ecclésiam non habéntem máculam aut rugam aut áliquid eiúsmodi, sed ut sit sanctaet immaculáta. Ita et viri debent dilígere uxóres suas ut córpora sua. Qui suam uxórem díligit, seípsum díligit; nemo enim umquam carnem suam ódio hábuit, sed nutrit et fovet eam sicut et Christus ecclésiam, quia membra sumus córporis eius. Propter hoc relínquet homo patrem et matrem et adhærébit uxóri suæ, et erunt duo in carne una. Sacraméntum hoc magnum est; ego autem dico de Christo et ecclésia! Verúmtamen et vos sínguli unusquísque suam uxórem sicut seípsum díligat; uxor autem tímeat virum.

Fílii, obœdíte paréntibus vestris in Dómino, hoc enim est iustum. Honóra patrem tuum et matrem, quod est mandátum primum cum promissióne, ut bene sit tibi et sis longǽvus super terram. Et, patres, nolíte ad iracúndiam provocáre fílios vestros, sed educáte illos in disciplína et correptióne Dómini.

RESPONSORIUM

Eph 6, 1-2a; Lc 2, 51

Fílii, obœdíte paréntibus vestris in Dómino, hoc enim est iustum; * Honóra patrem tuum et matrem tuam.

Descéndit Iesus cum María et Ioseph; et venit Názareth et erat súbditus illis. * Honóra.

LECTIO ALTERA

Ex Allocutiónibus Pauli papæ Sexti

(Allocutio habita Nazareth 5 ianuarii 1964)

Exemplum Nazareth

Nazaréna domus schola est, in qua íncipit Christi vita dignósci: Evangélii nempe schola.

Hic enim primum aspícere díscimus, audíre, meditári, pénitus perspícere quæ in simplicíssima hac et humíllima pulcherrimáque Fílii Dei revelatióne vis alta insit et arcána. Sed et imitári fortásse sensim díscimus.

Hic quidem ratiónem viámque percípimus, qua Christus quis sit fácile cognoscámus. Hic appríme intellégimus quantum ea consideránda sint, quæ illíus in nobis habitatiónem respíciunt ac véluti inclúdunt, loca vidélicet, témpora, mores, sermo, sacri ritus, ómnia dénique, quibus Iesus est usus ut se mundo fáceret maniféstum. Omnia hic vocem, ómnia significatiónem habent.

Hic profécto, hac in schola, perspícimus cur spiritális tenénda sit disciplína, si quis Evangélii sequi doctrínam atque Christi cúpiat esse discípulus.

O quómodo ad nostram libénter redíre vellémus infántiam, nosque Nazarénæ huic húmili eidémque sublími scholæ rursus commíttere! Quam veheménter gestirémus nostrum redintegráre stúdium ad veram vitæ sciéntiam iuxta Maríam et ad divinárum veritátum intellegéntiam comparándam!

At hic nónnisi peregríni consídimus, votúmque hoc depónere cógimur, quo institutiónem numquam absolútam ad noscéndum Evangélium hac in domo pergámus. Non tamen abíbimus quin festinánter, ac véluti furtim, breves quosdam e Nazaréna sede mónitus referámus.

Siléntium enim hæc docet in primis. Utinam óptima in nobis reviréscat siléntii æstimátio, mirándi nempe huius ac necessárii mentis hábitus, dum in æstuánti ætátis nostræ nimiúmque exagitáta vita tot vociferatiónibus, strepítibus, clamóribus impugnámur. O Nazarénum siléntium, doce nos in bonis esse cogitatiónibus defíxos, ad interióra spíritus inténtos, ad secréta Dei consília verorúmque mandáta magistrórum audiénda probe parátos; doce nos quantum opus sint atque váleant præparatiónes, stúdium, meditátio, personális intimúsque ordo vitæ, orátio, quam Deus solus réspicit in occúlto.

Domésticam hic prætérea vivéndi percípimus ratiónem. Nos sane Názareth admóneat quid sit família, quid eius commúnio dilectiónis, eius gravis ac nítida pulchritúdo, sacra eius inviolabilísque propríetas; demónstret quam dulcis in família sit institútio, pro qua nihil áliud substítui possit; edóceat quod sit eius in sociáli órdine natívum offícium.

Operis dénique hic cognóscimus disciplínam. O Nazaréna sedes, fabri Fílii domus, hic potíssimum sevéram quidem sed redemptrícem labóris humáni legem intellégere optámus et celebráre; labóris hic dignitátem sic instauráre, ut ab ómnibus sentiátur; illud hoc in tecto commemoráre, non posse labórem semetípsum finem sibi esse, sed suam libertátem præstantiámque súmere non tantum ex suo quod vocant moménto œconómico, verum ex iis étiam rebus, quibus ad præclárum finem ipse dirígitur; hic dénique totíus mundi operáriis salútem vólumus nuntiáre, iisdémque magnum exémplar osténdere, divínum fratrem, prophétam iustárum ómnium, quæ ad eos pertíneant, causárum, Christum vidélicet Dóminum nostrum.

RESPONSORIUM

2 Cor 13, 11; Eph 5, 19; Col 3, 23

Gaudéte, perfécti estóte, exhortámini, idem sápite, pacem habéte: * Cantántes et psalléntes in córdibus vestris Dómino.

Quodcúmque fácitis ex ánimo operámini, sicut Dómino, et non homínibus. * Cantántes.

CANTICA

Ant. Vere tu es Deus abscónditus, Deus Israel Salvátor.

Canticum I
Hymnus post victoriam de hostibus

Is 26, 1-4. 7-9. 12

Civitas sancta Ierusalem habebat murum magnum et altum, et habebat portas duodecim (Cf. Ap 21, 12).

Urbs fortis nobis in salútem; *

pósuit muros et antemurále.

Aperíte portas, et ingrediátur gens iusta, *

quæ servat fidem.

Propósitum eius est firmum; *

servábis pacem,
quia in te sperávit.

Speráte in Dóminum in sǽculis ætérnis, *

Dóminus est petra ætérna.

Sémita iusti recta est; *

rectum callem iusti complánas.

Et in sémita iudiciórum tuórum,
Dómine, sperávimus in te; *

ad nomen tuum et ad memoriále tuum
desidérium ánimæ.

Anima mea desíderat te in nocte, *

sed et spíritu meo in præcórdiis meis te quæro.

Cum resplendúerint iudícia tua in terra, *

iustítiam discent habitatóres orbis.

Dómine, dabis pacem nobis; *

ómnia enim ópera nostra operátus es nobis.

Canticum II
De adventu Domini

Is 40, 1-8

Verbum Domini manet in æternum. Hoc est autem verbum, quod evangelizatum est in vos (1 Petr 1, 25)

Consolámini, consolámini pópulum meum, *

dicit Deus vester.

Loquímini ad cor Ierúsalem
et clamáte ad eam, †

quóniam compléta est malítia eius *

expiáta est iníquitas illíus;

suscépit de manu Dómini duplícia *

pro omnibus peccátis suis.

Vox clamántis: †

« In desérto paráte viam Dómini, *

rectas fácite in solitúdine
sémitas Dei nostri.

Omnis vallis exaltétur, *

et omnis mons et collis humiliétur;

et fiant prava in dirécta, *

et áspera in plana:

et revelábitur grátia Dómini, *

et vidébit omnis caro páriter
quod os Dómini locútum est ».

Vox dicéntis: « Clama! ». *

Et dixi: « Quid clamábo? ».

Omnis caro fenum *

et omnis glória eius quasi flos agri;

exsiccátum est fenum, et cécidit flos, *

quia spíritus Dómini sufflávit in eo.

Vere fenum est pópulus. †

Exsiccátum est fenum, et cécidit flos; *

verbum autem Dei nostri manet in ætérnum.

Canticum III
Consolatio et gaudium in civitate sancta

Is 66, 10-14a

Illa, quæ sursum est Ierusalem, libera est, quæ est mater nostra (Gal 4, 26).

Lætámini cum Ierúsalem et exsultáte in ea, *

omnes, qui dilígitis eam;

gaudéte cum ea gáudio, *

univérsi, qui lugebátis super eam,

ut sugátis et repleámini *

ab úbere consolatiónis eius,

ut mulgeátis et delíciis affluátis *

ex ubéribus glóriæ eius.

Quia hæc dicit Dóminus: †

« Ecce ego dírigam ad eam quasi flúvium pacem, *

et quasi torréntem inundántem glóriam géntium.

Sugétis, in ulnis portabímini, *

et super génua blandiéntur vobis.

Quómodo si quem mater consolátur, †

ita ego consolábor vos; *

et in Ierúsalem consolabímini.

Vidébitis, et gaudébit cor vestrum, *

et ossa vestra quasi herba germinábunt ».

Ant. Vere tu es Deus abscónditus, Deus Israel Salvátor.

EVANGELIUM

Léctio sancti Evangélii secúndum Ioánnem

20, 19-31

Post dies octo venit Iesus

Cum esset sero die illa prima sabbatórum, et fores essent clausæ, ubi erant discípuli propter metum Iudæórum, venit Iesus et stetit in médio et dicit eis: « Pax vobis! ». Et hoc cum dixísset, osténdit eis manus et latus. Gavísi sunt ergo discípuli, viso Dómino. Dixit ergo eis íterum: « Pax vobis! Sicut misit me Pater, et ego mitto vos ». Et cum hoc dixísset, insufflávit et dicit eis: « Accípite Spíritum Sanctum. Quorum remiséritis peccáta, remíssa sunt eis; quorum retinuéritis, reténta sunt ».

Thomas autem, unus ex Duódecim, qui dícitur Dídymus, non erat cum eis, quando venit Iesus. Dicébant ergo ei álii discípuli: « Vídimus Dóminum! ». Ille autem dixit eis: « Nisi vídero in mánibus eius signum clavórum et mittam dígitum meum in signum clavórum et mittam manum meam in latus eius, non credam ».

Et post dies octo íterum erant discípuli eius intus, et Thomas cum eis. Venit Iesus iánuis clausis et stetit in médio et dixit: « Pax vobis! ». Deínde dicit Thomæ: « Infer dígitum tuum huc et vide manus meas et affer manum tuam et mitte in latus meum, et noli esse incrédulus sed fidélis! ». Respóndit Thomas et dixit ei: « Dóminus meus et Deus meus! ». Dicit ei Iesus: « Quia vidísti me, credidísti. Beáti, qui non vidérunt et credidérunt! ».

Multa quidem et ália signa fecit Iesus in conspéctu discipulórum suórum, quæ non sunt scripta in libro hoc; hæc autem scripta sunt, ut credátis quia Iesus est Christus Fílius Dei, et ut credéntes vitam habeátis in nómine eius.

Vel Evangelium de festo, quod hoc anno (annus liturgicus B) in Missa non legitur:
Anno A:

Léctio sancti Evangélii secúndum Matthǽum

2, 13-15. 19-23

Accipe puerum et matrem eius, et fuge in Ægyptum.

Cum recessíssent Magi, ecce ángelus Dómini appáret in somnis Ioseph, dicens: « Surge et áccipe púerum et matrem eius, et fuge in Ægýptum; et esto ibi usque dum dicam tibi; futúrum est enim ut Heródes quærat púerum ad perdéndum eum ».

Qui consúrgens accépit púerum et matrem eius nocte et recéssit in Ægýptum, et erat ibi usque ad óbitum Heródis; ut adimplerétur quod dictum est a Dómino per Prophétam dicéntem: « Ex Ægýpto vocávi Fílium meum ».

Defúncto autem Heróde, ecce appáret ángelus Dómini in somnis Ioseph in Ægýpto, dicens: « Surge et áccipe púerum et matrem eius et vade in terram Israel; defúncti sunt enim qui quærébant ánimam púeri », Qui surgens accépit púerum et matrem eius et venit in terram Israel.

Audiens autem quia Archeláus regnáret in Iudǽa pro Heróde patre suo, tímuit illuc ire; et admónitus in somnis, secéssit in partes Galilǽæ et véniens habitávit in civitáte quæ vocátur Názareth, ut adimplerétur quod dictum est per Prophétas: « Nazarǽus vocábitur ».

Anno C:

Léctio sancti Evangélii secúndum Lucam

2, 41-52

Iesus in medio doctorum a parentibus invenitur.

Ibant paréntes Iesu per omnes annos in Ierúsalem in die festo Paschæ. Et cum factus esset annórum duódecim, ascendéntibus illis secúndum consuetúdinem diéi festi, consummatísque diébus, cum redírent, remánsit puer Iesus in Ierúsalem, et non cognovérunt paréntes eius. Existimántes autem illum esse in comitátu, venérunt iter diéi et requirébant eum inter cognátos et notos, et non inveniéntes, regréssi sunt in Ierúsalem requiréntes eum.

Et factum est post tríduum invenérunt illum in templo sedéntem in médio doctórum audiéntem illos et interrogántem eos: stupébant autem omnes qui eum audiébant super prudéntia et respónsis eius.

Et vidéntes eum admiráti sunt, et dixit Mater eius ad illum: « Fili, quid fecísti vobis sic? Ecce pater tuus et ego doléntes quærebámus te ».

Et ait ad illos: « Quid est quod me quærebátis? Ne. sciebátis quia in his quæ Patris mei sunt opórtet me esse? ».

Et ipsi non intellexérunt verbum quod locútus est ad illos.

Et descéndit cum eis et venit Názareth, et erat súbditus illis. Et Mater eius conservábat ómnia verba in corde suo.

Et Iesus proficiébat sapiéntia et ætáte et grátia apud Deum et hómines.

HYMNUS

Te Deum laudámus: *

te Dóminum confitémur.

Te ætérnum Patrem, *

omnis terra venerátur.

Tibi omnes ángeli, *

tibi cæli et univérsæ potestátes:

tibi chérubim et séraphim *

incessábili voce proclámant:

Sanctus, * Sanctus, * Sanctus *

Dóminus Deus Sábaoth.

Pleni sunt cæli et terra *

maiestátis glóriæ tuæ.

Te gloriósus *

Apostolórum chorus,

te prophetárum *

laudábilis númerus,

te mártyrum candidátus *

laudat exércitus.

Te per orbem terrárum *

sancta confitétur Ecclésia,

Patrem *

imménsæ maiestátis;

venerándum tuum verum *

et únicum Fílium;

Sanctum quoque *

Paráclitum Spíritum.

Tu rex glóriæ, *

Christe.

Tu Patris *

sempitérnus es Fílius.

Tu, ad liberándum susceptúrus hóminem, *

non horruísti Vírginis úterum.

Tu, devícto mortis acúleo, *

aperuísti credéntibus regna cælórum.

Tu ad déxteram Dei sedes, *

in glória Patris.

Iudex créderis *

esse ventúrus.

Te ergo quǽsumus, tuis fámulis súbveni, *

quos pretióso sánguine redemísti.

Ætérna fac cum sanctis tuis *

in glória numerári.

Hæc ultima pars hymni ad libitum omitti potest.

Salvum fac pópulum tuum, Dómine, *

et bénedic hereditáti tuæ.

Et rege eos, *

et extólle illos usque in ætérnum.

Per síngulos dies *

benedícimus te;

et laudámus nomen tuum in sǽculum, *

et in sǽculum sǽculi.

Dignáre, Dómine, die isto *

sine peccáto nos custodíre.

Miserére nostri, Dómine, *

miserére nostri.

Fiat misericórdia tua, Dómine, super nos, *

quemádmodum sperávimus in te.

In te, Dómine, sperávi: *

non confúndar in ætérnum.

ORATIO

Orémus.

Deus, qui præclára nobis sanctæ Famíliæ dignátus es exémpla præbére, concéde propítius, ut, domésticis virtútibus caritatísque vínculis illam sectántes, in lætítia domus tuæ prǽmiis fruámur ætérnis. Per Dóminum nostrum Iesum Christum, Fílium tuum, qui tecum vivit et regnat in unitáte Spíritus Sancti, Deus, per ómnia sǽcula sæculórum.

Amen.

Text © LIBRERIA EDITRICE VATICANA.

© 1999-2023 J. Vidéky