## 9. Novembris 2025

## IN DEDICATIONE BASILICÆ LATERANENSIS
festum

Anniversarium dedicationis basilicæ a Constantino imperatore in Laterano exstructæ a sæculo XII hac die celebratum esse traditur. Hæc celebratio primum fuit festum Urbis Romæ; deinde in honorem basilicæ, quæ « omnium ecclesiarum Urbis et Orbis mater et caput » nominatur, ad universum ritum romanum extensa est, quasi signum dilectionis et unitatis erga Cathedram Petri quæ, ut sanctus Ignatius Antiochenus scripsit, « universo caritatis cœtui præsidet ».
Communia ad anniversarium dedicationis ecclesiæ.

Officium lectionis

Deus, in adiutórium meum inténde.

Dómine, ad adiuvándum me festína.

Glória Patri. Sicut erat. Allelúia.

Omnia supra dicta omittuntur, quando Invitatorium immediate præcedit.

HYMNUS

Christe, cunctórum dominátor alme,

plebs tibi supplex résonet in aula,

ánnuo cuius rédeunt colénda

témpore festa.

Hic locus nempe vocitátur aula

regis imménsi nitidíque cæli

porta, quæ vitæ pátriam peténtes

áccipit omnes.

Hæc tuam plebem sacra cogit ædes,

hæc sacraméntis pia ditat usque,

cǽlicis escis alit in perénnis

múnera vitæ.

Quǽsumus ergo, Deus, ut seréno

ádnuas vultu fámulos gubérnans,

qui tui summo célebrant amóre

gáudia templi.

Æqua laus summum célebret Paréntem

teque, Salvátor, pie rex, per ævum;

Spíritus Sancti résonet per omnem

glória mundum. Amen.

PSALMODIA

Ant. 1 Attóllite, portæ, cápita vestra, et elevámini, portæ æternáles.

Psalmus 23 (24)
Domini in templum adventus
Christo apertæ sunt portæ cæli propter carnalem eius assumptionem (S. Irenæus).

Dómini est terra et plenitúdo eius, *

orbis terrárum et qui hábitant in eo.

Quia ipse super mária fundávit eum *

et super flúmina firmávit eum.

Quis ascéndet in montem Dómini, *

aut quis stabit in loco sancto eius?

Innocens mánibus et mundo corde, †

qui non levávit ad vana ánimam suam, *

nec iurávit in dolum.

Hic accípiet benedictiónem a Dómino *

et iustificatiónem a Deo salutári suo.

Hæc est generátio quæréntium eum, *

quæréntium fáciem Dei Iacob.

Attóllite, portæ, cápita vestra, †

et elevámini, portæ æternáles, *

et introíbit rex glóriæ.

Quis est iste rex glóriæ? *

Dóminus fortis et potens,
Dóminus potens in prœ́lio.

Attóllite, portæ, cápita vestra, †

et elevámini, portæ æternáles, *

et introíbit rex glóriæ.

Quis est iste rex glóriæ? *

Dominus virtútum ipse est rex glóriæ.

Ant. Attóllite, portæ, cápita vestra, et elevámini, portæ æternáles.

Ant. 2 Quam dilécta tabernácula tua, Dómine virtútum. †

Psalmus 83 (84)
Desiderium templi Domini
Non habemus hic manentem civitatem, sed futuram inquirimus (Hebr 13, 14).

Quam dilécta tabernácula tua, Dómine virtútum! *

† Concupíscit et déficit ánima mea in átria Dómini.

Cor meum et caro mea *

exsultavérunt in Deum vivum.

Etenim passer invénit sibi domum, †

et turtur nidum sibi, ubi ponat pullos suos: *

altária tua, Dómine virtútum,
rex meus et Deus meus.

Beáti, qui hábitant in domo tua: *

in perpétuum laudábunt te.

Beátus vir, cuius est auxílium abs te, *

ascensiónes in corde suo dispósuit.

Transeúntes per vallem sitiéntem
in fontem ponent eam, *

étenim benedictiónibus véstiet eam
plúvia matutína.

Ibunt de virtúte in virtútem, *

vidébitur Deus deórum in Sion.

Dómine Deus virtútum, exáudi oratiónem meam; *

áuribus pércipe, Deus Iacob.

Protéctor noster áspice, Deus, *

et réspice in fáciem christi tui.

Quia mélior est dies una in átriis tuis super mília, †

elégi ad limen esse in domo Dei mei *

magis quam habitáre in tabernáculis peccatórum.

Quia sol et scutum est Dóminus Deus, †

grátiam et glóriam dabit Dóminus; *

non privábit bonis eos,
qui ámbulant in innocéntia.

Dómine virtútum, *

beátus homo, qui sperat in te.

Ant. Quam dilécta tabernácula tua, Dómine virtútum.

Ant. 3 Gloriósa dicta sunt de te, cívitas Dei.

Psalmus 86 (87)
Ierusalem omnium gentium mater
Illa quæ sursum est Ierusalem, libera est, quæ est mater nostra (Gal 4, 26).

Fundaménta eius in móntibus sanctis; †

díligit Dóminus portas Sion *

super ómnia tabernácula Iacob.

Gloriósa dicta sunt de te, *

cívitas Dei!

Memor ero Rahab et Babylónis inter sciéntes me; †

ecce Philistǽa et Tyrus cum Æthiópia: *

hi nati sunt illic.

Et de Sion dicétur: « Hic et ille natus est in ea;

et ipse firmávit eam Altíssimus ».

Dóminus réferet in librum populórum: *

« Hi nati sunt illic ».

Et cantant sicut choros ducéntes: *

« Omnes fontes mei in te ».

Ant. Gloriósa dicta sunt de te, cívitas Dei.

Adorábo ad templum sanctum tuum.

Et confitébor nómini tuo, Dómine.

LECTIO PRIOR

De Epístola prima beáti Petri apóstoli

2, 1-17

Tamquam lapides vivi superædificamini

Caríssimi: Deponéntes omnem malítiam et omnem dolum et simulatiónes et invídias et omnes detractiónes, sicut modo géniti infántes, rationále sine dolo lac concupíscite, ut in eo crescátis in salútem, si gustástis quóniam dulcis Dóminus. Ad quem accedéntes, lápidem vivum, ab homínibus quidem reprobátum, coram Deo autem eléctum, pretiósum, et ipsi tamquam lápides vivi ædificámini domus spiritális in sacerdótium sanctum offérre spiritáles hóstias acceptábiles Deo per Iesum Christum. Propter quod cóntinet Scriptúra:

«Ecce pono in Sion lápidem angulárem, eléctum, pretiósum;

et qui credit in eo, non confundétur».

Vobis ígitur honor credéntibus; non credéntibus autem

«Lapis, quem reprobavérunt ædificántes,

hic factus est in caput ánguli»

et «lapis offensiónis et petra scándali»; qui offéndunt verbo non credéntes, in quod et pósiti sunt.

Vos autem genus eléctum, regále sacerdótium, gens sancta, pópulus in acquisitiónem, ut virtútes annuntiétis eius, qui de ténebris vos vocávit in admirábile lumen suum; qui aliquándo non pópulus, nunc autem pópulus Dei; qui non consecúti misericórdiam nunc autem misericórdiam consecúti.

Caríssimi, óbsecro tamquam ádvenas et peregrínos abstinére vos a carnálibus desidériis, quæ mílitant advérsus ánimam; conversatiónem vestram inter gentes habéntes bonam, ut in eo, quod detréctant de vobis tamquam de malefactóribus, ex bonis opéribus considerántes gloríficent Deum in die visitatiónis.

Subiécti estóte omni humánæ creatúræ propter Dóminum: sive regi quasi præcellénti sive dúcibus tamquam ab eo missis ad vindíctam malefactórum, laudem vero bonórum; quia sic est volúntas Dei, ut benefaciéntes obmutéscere faciátis imprudéntium hóminum ignorántiam, quasi líberi, et non quasi velámen habéntes malítiæ libertátem, sed sicut servi Dei.

Omnes honoráte, fraternitátem dilígite, Deum timéte, regem honorificáte.

RESPONSORIUM

Cf. Tob 13, 16; Ap 21, 19-21

Lápides pretiósi omnes muri tui. * Et turres Ierúsalem gemmis ædificabúntur.

Portæ Ierúsalem ex sapphíro et smarágdo ædificabúntur, et ex lápide pretióso omnis circúitus muri eius. * Et turres.

LECTIO ALTERA

Ex Sermónibus sancti Cæsárii Arelaténsis epíscopi

(Sermo 229, 1-3: CCL 104, 905-908)

Omnes per baptismum templa Dei facti sumus

Natálem templi huius diem, fratres dilectíssimi, Christo propítio cum exsultatióne et gáudio hódie celebrámus; sed templum Dei verum et vivum nos esse debémus. Mérito tamen sollemnitátem matris Ecclésiæ christiáni pópuli fidéliter colunt, per quam se spiritáliter renátos esse cognóscunt. Nam qui per primam nativitátem vasa iræ Dei fúimus, per secúndam vasa misericórdiæ fíeri merúimus. Prima enim natívitas prodúxit nos ad mortem; secúnda revocávit ad vitam.

Omnes enim nos, caríssimi, ante baptísmum fana diáboli fúimus, post baptísmum templa Christi esse merúimus; et si de salúte ánimæ nostræ atténtius cogitémus, templum Dei verum et vivum nos esse cognóscimus. Non solum in manufáctis hábitat Deus, nec in domo de lignis et lapídibus facta; sed præcípue in ánima ad imáginem Dei facta, et manu ipsíus artíficis cóndita. Sic enim beátus Paulus apóstolus dixit: Templum Dei sanctum est, quod estis vos.

Et quia Christus véniens proiécit diábolum de córdibus nostris, ut sibi templum præparáret in nobis, quantum póssumus cum ipsíus adiutório laborémus, ne in nobis per mala ópera nostra patiátur iniúriam. Omnis enim qui male agit, Christo iniúriam facit. Sicut enim dixi, prius quam nos redímeret Christus, diáboli domus fúimus; póstea domus Dei esse merúimus: Deus enim de nobis dignátus est sibi fácere domum.

Unde nos, caríssimi, si natálem templi cum gáudio celebráre vólumus, templa Dei vivéntia malis opéribus in nobis destrúere non debémus. Et hoc dicam, quod omnes intellégere possunt: quóties ad ecclésiam venímus, qualem illam inveníre vólumus, tales et ánimas nostras præparáre debémus.

Vis basílicam nítidam inveníre? Noli tuam ánimam peccatórum sórdibus inquináre. Si tu vis ut basílica luminósa sit, et Deus hoc vult, ut ánima tua tenebrósa non sit, sed fiat quod Dóminus dicit, ut lúceat lux in nobis bonórum óperum, et ille glorificétur qui in cælis est. Quómodo tu intras in ecclésiam istam, sic Deus vult intráre in ánimam tuam, sicut ipse promísit: Et habitábo in illis et inambulábo.

RESPONSORIUM

Cf. Ez 47, 1. 9

Vidi aquam egrediéntem de templo, a látere dextro, allelúia; et omnes ad quos pervénit aqua ista * Salvi facti sunt et dicent: Allelúia, allelúia.

In dedicatióne templi decantábat pópulus laudem, et in ore eórum dulcis resonábat sonus. * Salvi.

CANTICA

Ant. Benedíctus es in templo sancto glóriæ tuæ, quod ædificátum est ad laudem et glóriam nóminis tui, Dómine, allelúia.

Canticum I
Futura gloria Ierusalem

Tob 13, 8-11. 13. 14ab. 15-16ab

Accessistis ad Sion montem et civitatem Dei viventis (Hebr 12, 22).

Benedícite Dóminum, omnes elécti, *

et omnes laudáte maiestátem illíus.

Agite dies lætítiæ *

et confitémini illi.

Ierúsalem, cívitas sancta, *

flagellábit te in opéribus mánuum tuárum.

Confitére Dómino in bono ópere *

et bénedic regem sæculórum,

ut íterum tabernáculum tuum ædificétur in te
cum gáudio *

et lætos fáciat in te omnes captívos

et díligat in te omnes míseros *

in ómnia sǽcula sæculórum.

Lux spléndida fulgébit *

in ómnibus fínibus terræ;

natiónes multæ vénient tibi ex longínquo †

et a novíssimis pártibus terræ
ad nomen sanctum tuum *

et múnera sua in mánibus suis habéntes regi cæli.

Generatiónes generatiónum dabunt in te lætítiam, *

et nomen eléctæ erit in sǽcula sæculórum.

Tunc gaude et lætáre in fíliis iustórum, †

quóniam omnes colligéntur *

et benedícent Dómino ætérno.

Felíces, qui díligunt te, *

et felíces, qui gaudébunt in pace tua.

Anima mea, bénedic Dómino regi magno, *

quia in Ierúsalem civitáte ædificábitur

domus illíus *

in ómnia sǽcula.

Canticum II
Omnes gentes venient at domum Domini

Is 2, 2-3

Reges terræ afferent gloriam suam et honorem in civitatem sanctam Ierusalem (Ap 21, 24).

Erit in novíssimis diébus *

præparátus mons domus Dómini
in vértice móntium,

et elevábitur super colles, *

et fluent ad eum omnes gentes.

Et ibunt pópuli multi et dicent: †

« Veníte et ascendámus ad montem Dómini, *

ad domum Dei Iacob,

ut dóceat nos vias suas, *

et ambulémus in sémitis eius »;

quia de Sion exíbit lex *

et verbum Dómini de Ierúsalem.

Canticum III
Bonas facite vias vestras, et habitabo vobiscum

Ier 7, 2-7

Vade prius reconciliare fratri tuo et tunc veniens offer munus tuum (Mt 5, 24).

Audíte verbum Dómini, omnis Iuda, *

qui ingredímini per portas has,
ut adorétis Dóminum.

Hæc dicit Dóminus exercítuum, Deus Isræl: †

Bonas fácite vias vestras et ópera vestra, *

et habitáre vos fáciam in loco isto.

Nolíte confídere in verbis mendácii dicéntes: *

« Templum Dómini, templum Dómini,
templum Dómini est ».

Quóniam, si bene direxéritis vias vestras *

et ópera vestra,

si fecéritis iudícium inter virum et próximum eius, *

ádvenæ et pupíllo et víduæ
non fecéritis calúmniam,

nec sánguinem innocéntem effudéritis in loco hoc *

et post deos aliénos non ambulavéritis
in malum vobismetípsis,

habitáre vos fáciam in loco isto, *

in terra, quam dedi pátribus vestris
a sǽculo usque in sǽculum.

Ant. Benedíctus es in templo sancto glóriæ tuæ, quod ædificátum est ad laudem et glóriam nóminis tui, Dómine, allelúia.

EVANGELIUM

Evangelium de Communi, e Lectionario Missæ.

HYMNUS

Te Deum laudámus: *

te Dóminum confitémur.

Te ætérnum Patrem, *

omnis terra venerátur.

Tibi omnes ángeli, *

tibi cæli et univérsæ potestátes:

tibi chérubim et séraphim *

incessábili voce proclámant:

Sanctus, * Sanctus, * Sanctus *

Dóminus Deus Sábaoth.

Pleni sunt cæli et terra *

maiestátis glóriæ tuæ.

Te gloriósus *

Apostolórum chorus,

te prophetárum *

laudábilis númerus,

te mártyrum candidátus *

laudat exércitus.

Te per orbem terrárum *

sancta confitétur Ecclésia,

Patrem *

imménsæ maiestátis;

venerándum tuum verum *

et únicum Fílium;

Sanctum quoque *

Paráclitum Spíritum.

Tu rex glóriæ, *

Christe.

Tu Patris *

sempitérnus es Fílius.

Tu, ad liberándum susceptúrus hóminem, *

non horruísti Vírginis úterum.

Tu, devícto mortis acúleo, *

aperuísti credéntibus regna cælórum.

Tu ad déxteram Dei sedes, *

in glória Patris.

Iudex créderis *

esse ventúrus.

Te ergo quǽsumus, tuis fámulis súbveni, *

quos pretióso sánguine redemísti.

Ætérna fac cum sanctis tuis *

in glória numerári.

Hæc ultima pars hymni ad libitum omitti potest.

Salvum fac pópulum tuum, Dómine, *

et bénedic hereditáti tuæ.

Et rege eos, *

et extólle illos usque in ætérnum.

Per síngulos dies *

benedícimus te;

et laudámus nomen tuum in sǽculum, *

et in sǽculum sǽculi.

Dignáre, Dómine, die isto *

sine peccáto nos custodíre.

Miserére nostri, Dómine, *

miserére nostri.

Fiat misericórdia tua, Dómine, super nos, *

quemádmodum sperávimus in te.

In te, Dómine, sperávi: *

non confúndar in ætérnum.

ORATIO

Orémus.

In ipsa ecclesia dedicata:

Deus, qui nobis per síngulos annos huius sancti templi tui consecratiónis réparas diem, exáudi preces pópuli tui, et præsta, ut fiat hic tibi semper purum servítium et nobis plena redémptio. Per Dóminum nostrum Iesum Christum, Fílium tuum, qui tecum vivit et regnat in unitáte Spíritus Sancti, Deus, per ómnia sǽcula sæculórum.

Extra ipsam ecclesiam dedicatam:

Deus, qui de vivis et eléctis lapídibus ætérnum habitáculum tuæ prǽparas maiestáti, multíplica in Ecclésia tua spíritum grátiæ, quem dedísti, ut fidélis tibi pópulus in cæléstis ædificatiónem Ierúsalem semper accréscat. Per Dóminum nostrum Iesum Christum, Fílium tuum, qui tecum vivit et regnat in unitáte Spíritus Sancti, Deus, per ómnia sǽcula sæculórum.

Vel:

Deus, qui pópulum tuum Ecclésiam vocáre dignátus es, da, ut plebs in nómine tuo congregáta te tímeat, te díligat, te sequátur et ad cæléstia promíssa, te ducénte, pervéniat. Per Dóminum nostrum Iesum Christum, Fílium tuum, qui tecum vivit et regnat in unitáte Spíritus Sancti, Deus, per ómnia sǽcula sæculórum.

Amen.

Text © LIBRERIA EDITRICE VATICANA.

© 1999-2024 J. Vidéky